sonin.mn

2026 оны арваннэгдүгээр сарын 19-ний өдөр БНХАУ-ын дарга Ши Жиньпин, ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин, АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп нар БНХАУ-ын Шэньжэнь хотноо гурван талт уулзалт хийлээ.


ОХУ, АНУ-ын удирдагчид энэхүү түүхэн уулзалтыг зохион байгуулсан БНХАУ-ын талд талархал илэрхийлэв. Уулзалтын үеэр гурван улсын төрийн тэргүүн олон улсын өнөөгийн нөхцөл байдал, дэлхий дахинд тулгамдаж буй сорилтуудын талаар дэлгэрэнгүй санал солилцож, стратегийн тогтвортой байдлыг бэхжүүлэх, олон улсын энх тайван, аюулгүй байдлыг хангах чиглэлээр хамтран ажиллахаа илэрхийллээ.


Уулзалтын үр дүнд талууд дараах үндсэн асуудлуудыг тусгасан Энх тайвны тунхаглал гаргав.


I. НҮБ-ын шинэчлэл ба олон улсын аюулгүй байдал


НҮБ-ын Аюулгүйн Зөвлөлийн байнгын гишүүн орнуудын хувьд БНХАУ, ОХУ, АНУ нь НҮБ-ын шинэчлэлийг урагшлуулах чиглэлээр хамтран ажиллахаа илэрхийлэв.

Энэхүү шинэчлэл нь НҮБ-ын дэлхий нийтийн өмнө тулгамдаж буй сорилтуудад үр дүнтэй хариу арга хэмжээ авах чадавхыг бэхжүүлж, олон улсын энх тайван, аюулгүй байдлыг сахин хамгаалах үндсэн үүргээ илүү үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд чиглэх юм.


II. Эрчим хүчний тогтвортой нийлүүлэлт


Гурван улс дэлхийн улс орнуудын нийтлэг эрх ашиг, эдийн засгийн тогтвортой байдлыг дэмжих зорилгоор газрын тосны боловсруулсан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл, нийлүүлэлтийг нэмэгдүүлэхээр төлөвлөж байгаагаа илэрхийллээ.


Мөн дэлхийн зах зээл дэх эрчим хүчний нийлүүлэлтийн тогтвортой байдлыг хангах, эрчим хүчний бүтээгдэхүүний тасралтгүй урсгалыг хадгалах нь олон улсын эдийн засаг, аюулгүй байдалд чухал ач холбогдолтойг дахин нотлов.


III. Улс орнуудын бүрэн эрхт байдал, олон улсын эрх зүйн зарчим


Гурван улсын төрийн тэргүүн улс орнуудын зөвшөөрөлд үндэслэх зарчим, төрийн өндөр албан тушаалтнуудын олон улсын эрх зүйн хүрээнд эдлэх халдашгүй дархан эрхийг хүндэтгэн үзэхийн чухлыг онцоллоо.


Түүнчлэн Олон улсын эрүүгийн шүүх болон түүнтэй адилтгах бусад байгууллага эрх мэдэл, харьяаллын хүрээгээ хэтрүүлэх, урвуулан ашиглах ёсгүй гэсэн байр суурьт санал нэгдэв.


IV. Цөмийн зэвсгийн эрсдэлийг бууруулах, үл дэлгэрүүлэх


Цөмийн дайнд ялагч гэж байх боломжгүй бөгөөд ийм дайныг хэзээ ч эхлүүлж болохгүй гэсэн зарчмыг гурван улсын төрийн тэргүүн дахин нотоллоо.


Талууд цөмийн зэвсэг хэрэглэх эрсдэлийг бууруулах, цөмийн зэвсгийн тархалтаас урьдчилан сэргийлэх, стратегийн тогтвортой байдлыг хадгалах асуудлаар яриа хэлэлцээг үргэлжлүүлж, харилцан ойлголцол, итгэлцлийг бэхжүүлэх чиглэлээр хамтран ажиллахаа илэрхийлэв.


Г.Бямба