sonin.mn
Монголчууд энэ дайны тухай оросын талын мэдээлэл хангалттай хүлээн авч байгаа тул  мэдээллийн тэнцвэртэй байдал хангах үүднээс Ялалтын баярын тухай Украины хэвлэл мэдээллийн нэвтрүүлснээс тайлбаргүй сонирхуулъя. Энэ бол sonin.mn сайтын байр суурь биш гэдгийг хариуцлагатайгаар мэдэгдэж байна.
“День Победы” оросоор, харин украин хэлээр “День Перемоги”. Энэ жил энэ баяр хоёр өөрөөр тэмдэглэглэх боллоо. Орост хуучин янзаараа, болдог парад болдогоороо. Сургуулилалтаа хийсээр байна. Харин Украинд Оросын эсрэг эх орноо хамгаалах дайны баяр болгох уу, эсвэл ОХУ-ыг үзэн ядах баяр болгох уу гэдэг нь тодорхойгүй. Украинд явуулж буй оросын цэргийн тусгай ажиллагааны байж байгааг харвал украинчууд энэ баярыг сэтгэл дүүрэн хэзээ ч тэмдэглэхгүй шинжтэй. 
 
Энэ жилийн хувьд Ялалтын уламжлалт баяр огт өөр уур амьсгалын дунд болж өнгөрөх нь тодорхой боллоо. Москвад Улаан талбайд гадаадын ганц ч зочингүйгээр баяраа тэмдэглэх тухай ОХУ-аас албан ёсоор зарлалаа. 
Дэлхийд 2-рт ордог том арми хамаг хүч нөөцөө Украин дахь дайндаа дайчлан оруулаад одоо араас нь нэмж оруулах хүч нөөцгүй болсон үед Ялалтын баяр тэмдэглэх болж байна. Дайчин гавьяа, алдар нэр хүнд, бахархал гэх юмгүйгээр Украинд байлдаж байгаагаа баярлан тэмдэглэнэ гэж даан ч төсөөлөгдөхгүй байна. Эрүүл саруул орос хүн хүсэшгүй, сонсошгүй  үйл явдал Украинд өрнөж байна. Анхлан 190 мянган цэргээр халдаж ороод одоо гурав дахь сардаа байлдаж байгаа гэхэд ганц ч ялалт байгуулалгүйгээр 5-р сарын 9-ний баяртаа тулж ирлээ. Сөнөөлгөсөн танк 1000-ыг хол даваад явчихлаа. Хамгийн шилдэг нисэх хүчнийх нь бараг 200 онгоц Украины тэнгэрт сөнөлөө. Алагдсан цэрэг, алагдсан хөлсний вагнерчууд 30 мянгын наана цаана тоологдож байна. Муж хязгаарын төвийн соёлын төв, соёлын орднууд оршуулгын ёслолд дарагдаж дууслаа. Шарил нутагтаа ирсээр байна. Гашуулал тасрахгүй явсаар 5-р сарын 9-ний баяр тулж ирлээ.
 
 
Оросын цэргийн ёс суртахуун, зориг эрмэлзэл уналаа. Ялангуяа байлдах дур хүсэл огт байхгүй, зөвхөн албадлагаар дуртай дургүй байлдаж байна. Оргох, зугтах, өөрсдийгөө сүйтгэх, эсвэл хотуудад гэнэтийн галдан шатаалт, ер нь төсөөлөх аргагүй үйл явдал өрнөж байна. 
Оросын Жанжин штабын дарга нь өөрөө Украины фронтод очиж үзээд амиа алдахын даваан дээр шархтаад буцсан тухай мэдээлж байна. Генерал Герасимов байлдааны талбарт ёстой дур гутаад буцах шиг боллоо. Хоногтоо давшаад давшаад км урагшилж чадахгүй, буцаж ухраад цохиулаад, алуулаад хохироод байгааг тэр генерал харах шиг боллоо. Оросын арми ямар гээч бардак болчихсныг ёстой нэг ойлгожээ. Тийм сэтгэлтэйгээр хэрэв эрүүл ухаантай л бол Жанжин штабын тэр даргад Москвад, Улаан талбайд баярын урам зориг төрөхгүй нь ойлгомжтой. Сэтгэл гутралтайгаар баярын парад хийнэ гэж байхгүй.
 
 
 
Украинд ялж чадахгүй, харин ч бүтэлгүйтэж ялагдаж байгаадаа  хорсоод Украин руу цөмийн зэвсэг хаяад 5-р сарын 9-ний Ялалтын баяраа тэмдэглэх тухай Оросын суртал нэвтрүүлэгчид улайм цайм уриалан дууддаг болсон нь маш ноцтой юм.
 
 
Украинд Орос, НАТО-гийн хооронд дэлхийн III дайн эхлээд өрнөж байна хэмээн Оросын албан ёсны ТВ-ээр суртал нэвтрүүлэгч ярилаа. Дэлхийн түүхийн өрнөлийг Кремлийн суртал нэвтрүүлэгчид зарлаад зөгнөөд байдаг болоо юу? Тэд ч хүн юм чинь сэтгэл гутрал нь давж байгаа. Нүднийх нь өнгө, нүүрнийх нь хувирлаас өдөр бүр Оросын ТВ-ээс харж байна.
Ийм нөхцөлд 5-р сарын 9-ний Ялалтын баяр тэмдэглэх утга агуулга, уламжлал юу болох вэ? Орос нэгэнтээ Украинд ялалт хангаж чадахгүй байгаа тул Орос орон даяар бүх нийтийн цэрэг татлага зарлахын тулд энэ баярыг ашиглаж магадгүй юм. 1941 оны 11 дүгээр сарын 7-ны өдөр бүслэгдсэн Москвад цэргийн парад зохион байгуулаад Эх орны дайндаа уриалж байсан шиг энэ удаа Украины эсрэг дайндаа уриа түгээхээр баярын ажиллагааг чиглүүлнэ гэсэн таамаглал явж байна. Улаан талбайгаас уриа цууриатдаг. Бүх нийтийн цэрэг татлага залгадаг? 
Орос орон бүслэгдсэн, бүсэлсэн гадаад улс орнууд нь Оросыг устгахыг хүсч байгаа. Бүсэлсэн улсууд бүгд хуйвалдан Оросыг нураах гэж байна. Оросын ард түмэн нацизмын шинэ аюултай ганцаараа тулалдаж байна. Оросыг бүсэлсэн НАТО, Европ, АНУ, Баруун тэр чигтээ нацист болж хувирсан, иймд Эх орны дайн шигээ нацизмын эсрэг шинэ дайндаа эх оронч баатарлаг гавьяа дахин байгуулъя хэмээн Москвагаас уриалан дуудаж байна. 
 
 
Оросыг бүсэлсэн нацист улсуудын хамгийн сулхан нь цэрэггүй Молдав болж байгаа тул Днестр хавийн тоглоомын улсаа авран хамгаалах нэрээр Молдавт цохилт өгч нацизмын шинэ нэг голомтыг устгалаа хэмээн Улаан талбайд зарлаж магадгүй байна.  
 
 
 
Орос орон даяар 5-р сарын 9-ний Ялалтын баяр тэмдэглэх нь мэдээж юм. “Ялалт манай талд!” гэсэн Эх орны дайны уриа бүхий энэ баяр ёслолын түүх 2022 оноор өндөрлөчихгүй байгаа? “Ялалт манай талд!” гэдгээс гадна даян “Дэлхийд энх тайвныг мандуулъя” гэдэг уриа алга болчих вий гэж санаа зовинож байна. Тэгвэл бүр ч харамсалтай.
Тавдугаар сарын 9-ний Ялалтын баярын өмнө B.Путин хүнд хагалгаанд орно гэсэн сөрөг мэдээ түглээ. Хэрэв тэр өвчин нь илааршихгүй бол Улаан талбайн индэрт суулгах гол хүн байхгүй, баярын утга амт гэж бас байхгүй байж бас болно.
 
                                         
Орос, Украин хэлнээс орчуулсан Д.Номиндарь