”Төрийн ордны золголт” түүхэн инээдмийн драмм
-Хаадын дүрд сайдууд тоглож, эрхэм гишүүд загвар өмснө-
Жил жилийн цагаан сараар төрийн ордонд “Төрийн ордны золголт” гэж нэг лайтай гоё жүжиг тавигдах юм.
Хожмоо театр судлаач, урлаг судлаач, шүүмжлэгч нар эл жүжгийг инээдмийн жүжиг юм уу, түүхэн жүжиг юм уу, эсвэл эмгэнэлт жүжиг юм уу гэдэг ангиллыг нь тогтооно биз. Жүжгийг хэн гэгч хэзээ зохиож хэн найруулж байгаа нь мэдэгдэхгүй болохоор хамтын бүтээл гэхээс өөр арга алга. Харин жүжгийн гол ба туслах дүрүүд болон модель болж Монгол Улсын ерөнхийлөгч гэр бүлийн хамт, УИХ-ын дарга гэр бүлийн хамт, УИХ-ын гишүүд, Төрийн сайдууд зарим томоохон яамны газрын дарга нар тоглоно шүү дээ. “Төрийн ордны золголт” жүжгийн жүжигчид нь төрийн буянд хотойхооргүй бэл буусан болохоор жилд ганц тохиох цагаан сараараа тоглох дүрийнхээ хувцас хэрэглэлд гар татдаггүй. Драмын театрын жүжгийн дүрүүдийн хувцас хэрэглэл хулхи байдаг юм. Хэвийн боовыг модоор зорно. Ноён хатны дээл хувцас, хөөрөг, гутал гэхэд л бүгдийг хямд хүний нүд хуурсан материалаар орлуулдаг бол “Төрийн ордны золголт” жүжгийн хувцас, хэрэглэл ёстой оригоороо байдагтаа онцлог. Битүү сувдан гутал, үнийн ханш нь “сая доллар” гэж дуугарч байгаа эрдэнийн хөөрөг. Хээ хуарыг нь тусгайлан захиалж Япон улсад хийлгэсэн метал утастай торгон дээл, Эрхмүүд бүсэндээ дүүжлэх цэвэр алтан ембүү зэрэг улсын түүхийн музейд ч байхгүй хосгүй үнэт эдлэлийг төрийн ордны золголтоос харж болдгоороо нүнжигтэй. Жүжигт тоглосон гишүүд, сайдууд баян тарганаараа нэгнийхээ дээр гарах гэж өрсөдцөцгөөнө. Энэ жилийн цагаан сараар өмсөх АН-ын “сумо” Батбаяр гишүүн өөрийнхөө дээлэнд 10 сая, авгайнхаа дээлэнд 20 сая төгрөг зарцуулан толгой цохиж яваа бол МАХН-ын Сайхансамбуу гишүүний өмсөх дээлийн товч нь 45 сая төгрөгийн үнэтэй гэж оёдолчин нь мэдээлж байна. Дүрвэд далай хааны хувцасыг амилуулсан модель гишүүн 32 угалзтай монгол гутал өмссөн бол, Сэцэн хааны дүрд тоглосон гишүүн 64 угалзтай гутал өшиглөн илүүрхэнэ.
Сур нь харагдахгүй битүү мөнгөн бүс нэг гишүүн ороосон бол, нөгөө нь алт мөнгөөр 12 жил товойлгон, арслан барс ноцолдуулан урласан бухын хүзүүн ширэн бүс зүүж гангарах жишээтэй. Банкир гишүүн Чулуун-батын 500 сая төгрөгийн үнэтэй хөөрөгтэй зөрүүлэх гэж Гүндалай Чүнчигноров хөөрөг үнэ хаян авав. Авсан хөөргөө барьж хөөрөн баясаж Лүндаа гишүүнд үзүүлэн миний хөөрөг парламентдаа нэг номер биз гэж шинжүүлэв. Гэтэл Лүндаажанцан манай намынхан чинийх шиг чулуугаар нохой руу шиддэг юм гэж баярхан унтраажээ. Монголын “Төрийн ордны золголт” жүжигдаанч зеритель муутай. Зерительд нь ажлаа хийж яваа гадаад, дотоодын хэдэн сурвалжлагч, гишүүдийн туслах, ордны үйлчилгээ аж ахуйнхан, хамгаалалтын албаныхан суухдаа сууж, гүйхдээ гүйж үзэж шүүн албан бусаар номинацуудад шалгаруулан ам дамжин бүтэн жил ярьдаг юм. Цагаан сарын шиний нэгний дараа тохиох ажлын өдөр жүжиг эхэлнэ. Энэ жүжиг төрийн тэргүүн Ерөнхийлөгчид золгох, УИХ-ын даргад золгох, Ерөнхий сайдад золгох, гишүүд хоорондоо золгох гэсэн үндсэн дөрвөн үзэгдэлтэй. Жүжгийн үргэлжлэх хугацаа хоёр цагт багтах боловч жүжиг эхлэхийн өмнө, ялангуяа жүжигчид хувцсаа солих өмсөх нь үнэн хөгжилтэй ёстой нэг бааварлаж өгнө. Төрийн гурван өндөрлөгийн машин дохио хангинуулан ирж, Эрхэм гишүүд, сайдууд бүрэн бүрэлдэхүүнээрээ цуглаж унаа тэргээ ордон тойруулан жагсаана.
Туслахууд нь Эрээнээс ирж байгаа наймаачид шиг том том гахай чирэн ордны хонгилоор сүлжилдэнэ. Жүжигчдийн өмсөх хувцас үнэт эдлэл ирж байгаа нь тэр. Жүжигчид өрөөндөө дүрдээ орж хувцаслах гэж сүйд болно. Дүрээ амжилттай бүтээхийн тулд юм уу зориг орохын тулд юм уу зуун грамм, дуртай нэг нь таван зууг ч татчихна. Битүүн, шинийн нэгэнд шараатайлаад хэтрүүлчихсэн зарим нь туслахаараа түшүүлэн хаалга үүдээ тэмтчин зогсох нь энүүхэнд. Өрөө бүрт суугаа хүн харагдахааргүй өндөр идээ засчихсан архи дарс, виски хэнээс ч нуулгүй сөгнөнө. Төрийн ордонд архи дарс, орууддаггүй, согтуу хөлчүү явуулдаггүй хууль тэрөдөр үйлчлэхгүй. Яагаад гэвэл “Төрийн ордны золголт” жүжгийнхэн жинхэнэ архи дарс хэрэглэдэг учраас… Cap шинээр үзэгч, уншигчид маань” Төрийн ордны золголт болов” гэдэг албан ёсны хуурай мэдээлэл авдаг. Харин хөшигний цаана “Төрийн ордоны золголт” жүжигт тоглох сайд гишүүд маань хувцас солих өрөөндөө бэлтгэл хийж дүрдээ хувилах гэж яаж зовж хөглөдгийг цухас өгүүлсү. Нэгдүгээр үзэгдэл эхлэх дохиог тамгын газрынхан өгнө. Саяхан л ардчилсан төрийн сайдууд байсан төрийн томчууд хоромхон зуурын дотор Автономит Монголын хаадууд шиг түүнээс ч илүү хувцаслаад дүрдээ орно. Төрийн томчууд ордныхоо урт урт хонгилоор хаад, хатдын хувцасны загвар үзүүлж хадаг яндар сагсалзуулан алхахад гадаад, дотоодын сэтгүүлчид гайхан алмайрч түүхэн зургийг нь дарна. Эрхэм гишүүд, сайдууд ч өмссөн зүүснээрээ өрсөлдөн сурталчлуулах гэж телевзийн дуран өөд хялам хялам хийнэ.
Тэр жилийн цагаан сараар Цэнгэл сайд Богдын засгийн газрын Ерөнхий сайд Сайн ноён хаан Намнансүрэнгийн дүрийг соңгосон бололтой харагдсан. Дүрийг нь ч гаргуун бүтээсэн. Шинэ хурган дотортой үйтэн хуар дээлний гадуур минжин хүрэм хөдөрч, 64 угалзтай Монгол гутал дүрж, хориод жилний үнэтэй хөөрөг барьсаар гарч ирэхэд хэн ч харсан Сайд Цэнгэл биш Хаан Намнансүрэн морилж явна гэж андуурам. Энэ их хүнд хувцсаар хувцаслаад золголтын ээлж хүлээхдээ, өмссөн үстэй хувцас ордны муу умгар өрөөний халуун хоёрт ухаан алдах шахсан гэдэг. Улаан сайд бол жил бүр Сүх Жанжныхаа дүрийг сонгон бүтээдэг. Жаахан л атигар болохоос дээл, малгай сайхан зохидог модель. Уртын урт хөх торгон дээлэн дээр уран хийцийн хошмогтой хантааз өмсөж жанжин малгай гозойлгоно. Харин Сүх жанжны ташаандаа зүүх ган болд сэлэмний оронд хурдан зээрд мориныхоо хөлсний хусуурыг сэлэм шиг хавчуулж гавъяат уяачын одон энгэртээ гялалзуулах нь үнэхээр сүртэй. Арвин гишүүн улсын эх дагина Дондогдулам хатны юм уу, Мандухай сэцэн хатны дүрийг бүтээн хувцасладаг аж. Олон сайхан дээлэнд их ч хөрөнгө зарна. Номинацдаа тогтмол түрүүлсэн амжилтыг өдий хүртэл хэн ч эвдээгүй болохоор манай сэтгүүлчид “МАХН-ын Мандухай хатан” гэдэг юм. Бат-Эрдэнэ гишүүн сайхан ч эр монгол топ модель. Үлгэрийн баатрын дүрийг сонгон аваад, сум хөө хуяг агсуулаад алхуудбал охидууд байтугай эрчүүд атаархам. Байнгын хороон дарга Бат-Эрдэнэ аварга арав түрүүлсний алтан одот малгайныхаа улаан залааг цагаан ноолууран дээлийнхээ ар руу сурмаг хаян, дөчин лангийн мөнгөн бүс, хөөрөг сэлтээ агсан хүнд хүнд алхан гарч ирэхэд төрийн ордны хуучин муу шал хотолзом. Нүнжигтэй сайхан эрийн “Халхын сайхан Юндэн гө гө” номинацыг алдаагүй явсан модель. Аваргын том атган дахь эрдэнийн чулуун хөөргийг барагтай эр хоёр гардаад ч даахааргүй нь бас л нэг онцлог.
Гэвч өнгөрсөн жил “Төрийн ордны золголт” жүжигт Японы сумочин Батбаяр орж ирснээр аварга маань номинацаа хадгалж чадаагүй ээ. Шинэхэн гишүүн шинэхэн хайрттайгаа хослон учиртай гурван толгой дуурийн Юндэн, Нансалмаа хоёр ч атаархамаар хувцаслан гарч ирж гайхуулсан. Энэ цагаан сараар “Юндэнг гөгө гишүүн” номинацыг Бат-Эрдэнэ аварга авах болов уу, Батбаяр сумочин хадгалах болов уу бүү мэд дээ. “Төрийн ордны золголт” жүжгийн гоёлыг намаар нь ярих юм бол 80 жилтөрийн буян эдэлсэн МАХН-ынхан тасархай нүнжигтэй хувцаслана. Энхбаяр намын дарга төрийн өңдөрлөгүүдэд байхдаа Чингис, Жавзандамба хааны өмсөөгүйг өмсөж эдлээгүйг эдэлсэн дүрийг гайхамшигтай бүтээсэнд намынх нь ялалтын нууц байгаа гэж сайдууд нь бэлэгшээдэг. Харин өнгөрсөн цагаан сарын “Төрийн ордны золголт” жүжигт МАХН-ын дарга Ерөнхий сайд байсан Баяр муу тоглосон. Мориноос унасан. Цагаан сараар европ хувцастай төдийгүй, нэг муу даавуу дээлэн дээр орос эсгий малгай, даавуун бүс бүсэлсэн нь бэлэг дэмбэрэл муутай төдийгүй хийморийг нь доройтуулснаас өөрөө огцорсон гэж гишүүд нь үздэг байна . “Төрийн ордны золголт” жүжгийн муу хувцастай эсрэг талын баатруудын дүрийг хуучин саарал даавуу тэрлэгээ сольдоггүй Гүндалай, cap шинэ тулж “Төрийн ордны золголт” жүжиг болохоор зэрэг л хүнээс дээл гуйгаад гүйж явдаг Алтай, Монгол хувцсыг тоодоггүй Оюун зэрэг гишүүн бүтээж харагддаг. Тэд шилдэг муу хувцастай, харамчийн номинацад шалгарна. Баян хүн лаагаа иднэ үү луувангаа иднэ үү чамд ямар хамаа байна гэгчээр төрийн томчууд юугаа өмсөж зүүнэ, чам мууд ямар хамаа байна гэж уншигчид загнах байх аа.
Гэхдээ хаадууд ч юм шиг сайдууд ч юм шиг эвгүй харагддаг юм. Төрийн ордны золголт гэж байх ёстой ч юм уу, үгүй ч юм уу бүү мэд. “Төрийн ордны золголт” төрийн ажил юм бол хуульчлах хэрэгтэй байна. Жүжиг юм бол дөмөгхөн дэглэж драммын театр? Бөхийн өргөөнд олон нийтэд тогломоор юм. Сэтгүүлчид нэгэнт жүжиг гэж хардаг үздэг хувцаслалтаар нь шалгаруулдаг болохоор шүүмж бичиж зарим зан үйлийн хэсгийг хасах санал байна. Улс орныхоо нэр хүндэд нэмэртэй болов уу. Жишээ нь эл жүжиг эхлэхээс дуусах хүртлээ үзэгдэл үйлдэл бядоҗрдщагдцаг хүн бүр хөөрөг зөрүүлж тамхилдагтсэсгийг хасмаар байна. Барууны зарим сэтгүүлчид хүн бүр нунтаг цагаан юм хамар руугаа чихэхээс их л сэжиглэж болгоомжйлж байгаа харагддаг юм. Манай дээдсүүд үүнийг анзааралгүй заавал тэр нунтаг цагаанаас үнэрлэхийг шаардана. Бид монгол хүн болохоороо хамрын тамхийг хөгшид, хүүхэдгүй үнэрлэх ёстой гэж мэддэг ч тэд нунтаг цагаан юмыг хар тамхи /марихуан/ гэж ойлгодог юм. Магадгүй гадаадын нэгэн хэвлэл дээр монгол төрийн томчууд баяраараа цуглаж эртний түүхэн жүжигт өөрсдөө тоглохыг би үзсэн. Тэд төрийн ордондоо цуглаад марубени татдаг уламжлалтай гэж мэдээлбэл яана. Их хурлын Лү, Го тэргүүтэй олон гишүүд нунтаг цагааныг бүүр шуналтай ихээр хамар руугаа чихэж байгаагаагаа ядаж бусдаас нуудаггүй. За больё цагаан cap болж байхад дэмий ч юм биччихэв үү. Төрийн томчууд минь cap шинэдээ сайхан шинэлээрэй. Алт мөнгө их хурааж, америк доллароор тэрбумтан болж, ахин дахин сонгогдохын өлзийтэй ерөөлийг өргөн дэвшүүлье.
Г.Дашрэнцэн
yarchig l baina muu ylsiin horongiig hylgailagchid
kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk saihan heljee.Unshaad uhtlee ineev.kkkkkkkkkkkkkk urgreljluulen ineeseer l baina.
Ёстой өвчтэй шаарууд. Ард түмэн 70000 төг дээр алаан болж байхад энэ их хурлын 76 дуракуудын бүр тэнэглэхын яана. Одоо яахав дээ ямар ард түмэн байна тийм төр байхаас яахав.
Feodal-iin niigem gej iim Niigem baidag yum daa
Gashuun bolovch uneniig bichjee.Uls turchdiin targalsan ard tumnii tursan hoyor yag tentsene.
TV-5 iin vzesgelent hatagtai Sara abhai deer ni Ih hurliin gishvvdeer koncert togluuldag ulamjlaltai bilee Kompetereer duu hooloig ni zasaj meregjliin duuchin hvrtel setgel zobood hachi boldog bilee
Ter myy medrelyydiin ongiroh ch yamai ard tymnii amidral hezyy baina yo yo heleh yg ch oldohgyi ym.
bi huwidaa toriin hvniig muulj bga hvniig mongol ulsiig muuduulah tord itgeh hvngvi bolgoj tor samuurwal uls samuurn toriin hvn baij muu huwtastai baihiimuu tord itgej bvgdeeree hvch ew neglee zuzaatgii bid biy biyne muulahaas bold daimjirj neg negne alah bolloo shvvde
7 sarii 1n
yasan navsaij unjiisan unhiagui hiimorigui er hunii shinjgui haragddag hun dursnuud vee ed nar chini
hahahahaha uhtlee ineelee.
жаахан ухаалаг байгаасай
bi huwidaa toriin hvniig muulj bga hvniig mongol ulsiig muuduulah tord itgeh hvngvi bolgoj tor samuurwal uls samuurn toriin hvn baij muu huwtastai baihiimuu tord itgej bvgdeeree hvch ew negdlee zuzaatgii bid biy biyne muulahaas bolod daimjirj neg negne alah bolloo shvvde
7 sarii 1n
MEDREL MYYTAI ALUY SALBADAI
HA HA HA HAAA
ICHIJ YHLEE, OMNOOS NI.
Zaaval mongol ch geh bish buur ert hunuu ulsyn Europ dahi Attil Haan Ih engiin hun bsan bololtoi mun tuunii adil, chinssis khaan daruu jiriin hun gedeg ee golovchlon arduudtai adil baidaltaa jiriin negen ahui amdraltai baij. Manai ene heden said haanuud unheer ichehgui hen ni her ih idej baina gedeg ee surtalchilaad ch bgaa yum uu esvel dootood yurtuntsni jiriin ardaas tasarssan aa haruulan tenegleed bgaa yum uu. Gadnaa Gyalamsag, Dotor oo … ai buu med aimshigiin ichimgui turiin ner zuussen zailigach nar bololtoi.
lubarchin guudaa
Уужуу тайван ард түмнийхээ нуруун дээр дураараа тонгочсон дарга нарыг хувь заяа нь даах болтугай.
TED NAR chini bygd xulgaicgid, XULGAICH. ARD TUMNII UMCHIIG XULGAILAGCH
UMAAAAA.
Феодалын нийгэм байгуулагчид жинхэнэ дүрээ харуулдаг ганц боломж нь цагаан сар юм даа.
Хөх инээд хүрээд өмнөөс нь ичиж үхлээ, ер нь улс даяар цацаад үзүүлээд байдгаа ч боливол яасан юм бэ, толгой хоосон, дотор нь харласан шуналтангуудын онгирох гайхуулах өвчнийг улам дэвэргээд, ард түмний зэвүүцлийг төрүүлж байна.
oird ingej ih eneesengui.bayarlalaa.
TA YAG VNENIIG NVDEND HARAGDTAL SAIHAN BICHJEE, YAG L INGEJ TENEGLEDEG SHVV DEE. TER VNETEI HOOROG, GUTAL, BVS JILD NEG OMSOOD L GERT N VZMER BOLOOD BAIJ BAIGAA DAA. ULSIIN MONGO HEN N IH IDEJ CHADSANAA HARUULAH BAYARIINH N ODOR YUM BIZ DEE? MONGOLIIN TSAGAAN SAR, ARD TVMNII HAR NULIMS. TED NARIIN TARGALSAN ARD TVMNII TURSAN YAG TENTSEED BAIGAAM DAA. OROWDOLTEI LUIWARCHID.
TAND AJLIIN AMJILT HVSIE. TANII SAIHAN NIITLELVVDIIG BID UNSHIH DURTAI. TA BOL ZORIGTOI SETGVVLCH SHVV. BUSAD N DOLIGNOOD, ENE TUHAI BICHIHEESEE OWDOG N CHICHIRNE SH DEE. JAPAND SURCH BAIGAA OYUTNUUDAAS.
eooe uhetlee ineelee neeree l yag unen shuu!! teer jil neeree tsengeliig tsagaan saraar haraad unen orovdoj bilee yag l manjiiin haand doligonodog ard tumendee deeerelhuu baga haadiin dur sanaand buuj bilee….
muu baasnuudiig davgaagaar 1 sain tsupariiduulah yum san
Gunigt jujig gedgiig goe bichij dee ene setguul ch.
Ineed hurlee.
ta nariig ard tumen harj l bgaa ard tumnii hurungiig ugui hiij bgaa ta nariig hezee negen tsagt bosoj ireed ta nariig hvis temterne shuu
whaaahahahah. Saihan bichjeee. Yostoi saihan ongotoi bichsen bn. Savj untlaa uneev.
Tuuhend yamar ch Khaan, zergiin Janjin ch bsan jiriin ard tumenteigee oirhon bsan n amjilt olj bsan shuu.
Орчин үед шинэ ч байсан хуучин юм шиг хувцас моодонд орсон шүү дээ. Ялангуяа дэлхийн алдарт цуутай хүмүүс, тасархай баячууд бусад хүмүүсээс ялгарахгүй даруу байхын тулд ийм хувцас сонгож байна. Өмссөн зүүснээрээ гайхуулах нь нүүдэлчин ардын онцлог боловч бид нар суурин амьдралыг сонгоод нилээд удаж байна. Манай төрийн өндөр албан тушаалтнууд бас даруу сайхан хувцаслана гэдэгт итгэж байна.
manai uls torchid yum uzeegui gedgee l surtalchlah yum daa
Төрийн ордны золголтыг болих хэрэгтэй. Харин Гандан дээр л тэр томчууд өөр хоорондоо золгоно биз дээ
oo aimaar aimaar. toriin ordond uls torchid hoorondoo zolgoltsdog gej yostoi bodoj yavaaguim baina. buhnii manai ulstorchid yavdag hoino sar shine ch gesen tednii heer l eheldeg boltoi.
sain bichsen bna .
0
ed nariig deedes geed baixdaa yaaxab dee, deeremjin gewel taarna, saindaa sh bas ingej yabaa jum bish ard tumenees xulgailsan, deeremdsen, luibardsan möngööröö l goj sh baigaa biz, jostoi ineedemtee jumaa, öörsdiinxöö ene tenegiig meddeggui jum baix daa, ee shaabaas gej, iim sh teneg xumuuseer töriin erx bariulax gej bidenii zööxön mongolshuud yaasan azgui xumuus be? gexdee jum gej xugazaatai baidag boloxoor….
Эх ороноос минь үлдэж байгаа байгалын хишиг гээд олдсон дээр нь 70000-аа дуугай л авахгүй бас голон гэнээ, дараагын сонгуулиар наад эх ороны хишиг байхгүй л болно , яасан одоо болоо монголын ард түмэн бид бүгдээрээ л хувааж идээ биздээ эх орон өөрийн мэдэлийн баялгаа тараасан , үлдсэн нь хүнийх болохыг бид бүгэд хүлээн зөвшөөрсөн шүүдээ гээд л, Чи юундаа уйлаад байгаа юм , байгалын баялаг гэдэг чинь эрт орой заавал дуусдаг юм, Үлдсэн бусад баялаг яасан бэ, би мэдэхгүй чамтай хэрэлдэж байх хооронд өөр хүмүүс аваад дуусгачихаж, Чи эх орон өгөсөн мөнгөө яасан бэ, би мэдэхгүй аав ээж хоёр бидэнд хоол хувцас аваад л дуусгачихсан, Өө тиймүү чи тэр мөнгөөөр боловсрол олж авах байсанш дээ ,Одоо тэгээд би яанаа, ажил хий сайхан амьдархын төлөө энэ насаа бүү хайрла, Үгүй миний аав ээж сайхан амьдрахын тулд хүний нутагт боолын ажил хийж явсан, Гэтэл одоо би эх орондоо гадаад хүний боол болж бага цалинтай ажил хиймээргүй байна,Миний аав намайг ингэж явуулах гэж залуу насаа зах зээлийн шуурганд дэмий үрээгүй, Эх орон минь ирээдүйгээ бодож одооноос дахиад өөрөөр сэтгэхгүй бол би бас л аав ээж шигээ боломооргүй байна
ha ha ha goe bichsen bna……tataj uhleee……ene 76 teneg icheesei te. ed eniig neg unshaasai daa. Daanch idehee bodood net ch naaj harah zav baidaggui baih l daa
хэн нь илүү мөнгө идсэнээ гайхуулж байгаа байхгүй юу. муусайн малнууд заавал ингэж хувцас хунараараа уралдах хэрэг байгаан боловуу.
ichij amidraasai
ха ха ха
jil buriin ene teneg jujgiig ni humuus tv.r haraad ter ch mun saihan haragdaj baina lee shuu gej yarij baihiig ni hezee ch harj baisangui ard tumen tedniig amnii zugaa hoshin shog bolgoj l yaridag shdee Iim baihad ene teneg jujgee bolimooriin Ard tumniig teneg gej bodoj iim jujig tavidag bol yostoi ineedteiiiin. Unentei sanal neg baina oo!! Yadarsan ard tumniihee nuruun deer ingej tongochij baigaa tedniiig huvi zaya ni daah boltugai gehdee l daahgui l dee yaj ch bodson uiliiin ur gej ym baidiiin shdeeeee luivarchdaaa
Ene saikhan ym boldog baina shyy.Medrel muutai hymyysiin ajil yg mondoo.Ugaasaa shar hadand baih hymyys toriin ordond ochood suuchihaar mongol yaj odoo bolnoo
yasan muuhai yum be.teneg manjuud
УИХ-ын гишүүд бол ард түмний төлөөлөл. Ард түмэн нь ямар байна, төлөөлөл нь тийм л байгаа.
Ene baidliig ali ert bichih baisiim, ASHGUI…
deer baigaa zurgiig hartsgaa, heden boow umnuu tabiad suutsgaaj
baigaagii ni? Turiin albanii humuus ail ger bolj togloj baigaa huuhduud met, ICHIJ UHMEER.
yostoi durdee itgesen HULGAICHUUD. YU ch UZEEGUI HULGAICHUUD l ingej uraldana.
Uls ornoo, Ulaanaabtaraa HAR, hogiin ezengui ORDOS, getel uursduu ingej hubtsaslahad setgel ni ubduhgui
bainaa.
ALTAI, OYUN; GUNDALAI hamgiin gol ni BAYAR nar mongol hubtsas toohguidee bish,
ene TENEGLELiig dagaldahgui humuus. Iim jujig tawina gehed tolgoid ni bagtahgui baigaam.
Ingej ICHGUURGUI zagnaj chadahgui l baihgui yu.
Biye biyenteigee zolgoh chini mongol yos,tednii zolgohiig horih ch haashaa yum.Baiguullaga bolgon l zolgodog shu de.Zugeer saihan undesniihee huvtssiig umsuud daruuhan shig zolgohod boldguin bh da.
Gadaadiin olon ulsad undesnii huvtssaa surtalchilj bna ene ter geed l uursdiiguu umuurnu bh da…
4uzegdelt emgenelt ineedmiin jujig,hehe bidnii turiig barigchid iim jujig toglodog gej bodohoor bid ch bas huuurhiiii…
ENE TENEG UILDLEE ZOGSOOH HEREGTEI SHD EE INGLEE GEED UNDSERHEG UZELTEI BOLJ HARAGDAHGUI L BAINA,
ulsiinhaa huuliig zorchin, ordondoo archidaad,
9 davharlasan idee urj, undur nastanguudaa doromjlood
avligaar olson zoosoo, ard tumendee gaihuulaad
ee dee ene heden alag tumsnuud, mun ch mangar baina daa.
Mainaihanii hetruuleg ihedeed: mungetei, tushaaltai bolgoniigoo hatan, noyon gej nerleed, bur angliar live duulah gedgiig, mongoloor amidaar duulna gej hurtel heleh yum. uhseneeer ni duulna gej biah boluu?
Ene dramiig hotoos saiduuhan ajtaihan gahain Ferm baidag bol tend zohion baiguulj baival yamar ve?
neeree yasan ineedtei yum ve? ene chin
Uchirtai 76 avilgalch MAXH zevleltiin bool baiaan Odoo xujaagiin zarts AH gudamjnii lumpen DO yamnii huuramch Ardchilsan huvsgalchid end bol huuramch jujitlegchid hedee tap ni hujaagaar duuren hotiin gudamj ni hujaagaar duuren heerhii zaluuchuud ni elchingiin uud sahiastai heh mongol shar hujaa bolj gains daa
bi ch bas oird ingej ineegeegvi um baina ene setgvvlch vnen laitai bichjeee…..kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk
estoi boljil bainashdee ! ene tsagiin Mongol toriin erhemuud ulamjlalt huvtsasaaraa goej baigaad bil huvidaa bayartai baina. Ymar hytadch ymuu evrop huvtsasaar goej baigaa bish ! Ern tsagaan saraar ard irged maani bugdeeree undesnii huvtsasaa hereglej surval uneheer goe saihan haragdana.Undesnii huvtsasaa ingej surtalchilj mon gelhiid surtalchilj baigaadn toriin tomchuudaa bayarlalaa .
Odoo nuguu noyod hatadiin bujgiig bujekh l uldej dee, ha ha. Uls ornuud ireedui ruu, orchin ye ruu temuulj baikhad ene humuus Mongol orniig feodaliin uls bolgoh gej uzej baikh gej…. zzzzzz mun ch taarvaa. Naad parlamentaa taraa Songogchid min, Ta naraar denduu togloj baina shuu dee!
mongoloo geech undes ugsaagaa bodooch l geh yum undesnii huvtsasaa jild gants umsuhuur buun hel amand orchih yumaa gants undesniihee bayaraar undesnii huvtsasaa umsuj bolohgui turiin tusheed turiin terguunteigee zolgoj ch bolohgui hetsuu bolson eh oron yum daa hyatadad ochij amidardag ch yum biluu dee
Dashrentseen chi muu hujaagiin shees mongol huniig mongoliin turiig doromjlood baihgui shuu mongolchuud ertneesee unet edleleer goyoj sar shinee beleg dembrelteigeer ugtadag yum turiin tusheed turiin terguundee zolgohgui yah yum yugaaraa goyoh in chamd yamar hamaatai yum bitgii ataarah mongolchuudiin dund buu yas haya chi er in nohoinoos dor amitan bna shuu nohoi hurtel ezenee shine huvtsas umsuhud bayarladag gej uvgud surgadag bsan yum getel bid tur tushij yavaa erhemuudee arai iimerhuu yumaar goochilj bolohgui bizdee
Dashrentseen chi muu hujaagiin shees mongol huniig mongoliin turiig doromjlood baihgui shuu mongolchuud ertneesee unet edleleer goyoj sar shinee beleg dembrelteigeer ugtadag yum turiin tusheed turiin terguundee zolgohgui yah yum yugaaraa goyoh in chamd yamar hamaatai yum bitgii ataarah mongolchuudiin dund buu yas haya chi er in nohoinoos dor amitan bna shuu nohoi hurtel ezenee shine huvtsas umsuhud bayarladag gej uvgud surgadag bsan yum getel bid tur tushij yavaa erhemuudee arai iimerhuu yumaar goochilj bolohgui bizdee end jujigleed bgaa yum bhgui icheed bh ch yum bhgui mongolchuudiig iimerhuu baidlaar gutaaj mongoliin undesnii huvtsas undesnii yum buhnees in salgah gesen hariinhanii idesh hool boldogoo bolitsogooyo 76-g yaj ch doromjolj bolno gehdee Dashrentsen metiin hyatadiin zahialgaar hudulj mongolchuudiig gutaah gesen muu sain teneguudiin ugeer undesnii baharhal uruugaa nulimaj hariinhanii olz bolomoorgui l bna tseejin dotor chini mongol hunii zurh tsohilj sudasaar chini mongol aaviin tsus guij l bgaa bol ene Dashrentsenguudiig gudamjind yavahad in tarhiig in haga tsohitsogooyo
Dashrentseen chi muu hujaagiin shees mongol huniig mongoliin turiig doromjlood baihgui shuu mongolchuud ertneesee unet edleleer goyoj sar shinee beleg dembrelteigeer ugtadag yum turiin tusheed turiin terguundee zolgohgui yah yum yugaaraa goyoh in chamd yamar hamaatai yum bitgii ataarah mongolchuudiin dund buu yas haya chi er in nohoinoos dor amitan bna shuu nohoi hurtel ezenee shine huvtsas umsuhud bayarladag gej uvgud surgadag bsan yum getel bid tur tushij yavaa erhemuudee arai iimerhuu yumaar goochilj bolohgui bizdee end jujigleed bgaa yum bhgui icheed bh ch yum bhgui mongolchuudiig iimerhuu baidlaar gutaaj mongoliin undesnii huvtsas undesnii yum buhnees in salgah gesen hariinhanii idesh hool boldogoo bolitsogooyo 76-g yaj ch doromjolj bolno gehdee Dashrentsen metiin hyatadiin zahialgaar hudulj mongolchuudiig gutaah gesen muu sain teneguudiin ugeer undesnii baharhal uruugaa nulimaj hariinhanii olz bolomoorgui l bna tseejin dotor chini mongol hunii zurh tsohilj sudasaar chini mongol aaviin tsus guij l bgaa bol ene Dashrentsenguudiig gudamjind yavahad in tarhiig in haga tsohitsogooyo tegvel dahin mongolchuudiig doromjilvol bolohgui yum bna gedgiig mederuultsegee!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
MONGOLJINGOO.MN
bygd l avilgalaar huvtsaslaj goéo sh dee.altnii uurhain litsents uguud l beleg avna gygd oilgomjtoi sh dee.tsagaan saraar oroh orongyi ,ideh hoolgyi baigaa olon irgedee bvv doromjil
Edniig Ard tumnii Ontsgoi shuuheer oruulj , buh ger bul hamaatan sadniih ni horongiig huraaj nasaar ni hodolmor iin zasan humuujuulehed ayvuulah heregtei, ideed ideed tadahgui mangasuudiig odoo darah tsag boljee. Bugdeeree Eserguutllee ilerhiilie. yadarsan ard tumen ni toriin terbumtnuudiin neg udaagiin hoolnii mongiig buten jild gants udaa avh gej alaltsaj baihad ed nar yaj baina, yasan yum bddoggui ard tumen be? Toroh emneleg ni hureltsehgui, gazar mongo oldohgui UB hot ni utaandaa dargdaad ard niiteeree ovchind avtaj baihad ed nar iig har: UB hotiin zahirgaa, ” Undsen huuliin tsets” MAHN-iin shine bair, barigdahh gej baigaa AN-iin bair,
hahaha goy bichsen bna
Ynexeer ineed xurexeer ynen dyriig gargaj bichsen baina shuu. Tiim zyil ymschihood yaj xynii nyyr hardag bainaa. kkkkkkkk …..
Бүү онгирцгоо??????????????????? ард түмний хөрөнгө, улсын баялагаар туйлсан өөдгүй новнууд ба луйварчидаа. 76-н луйварчид нэг л өглөө чад шүү!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
UIH iin gishuud bid nar chin hyataduudad licenz zarj bayajaad ali hediin terbumtanguud boltsiishdee, mongol ulsiinhaa taliig zarcan.Bid nar shinehen bayachuud uchiraas tseejee deldej goyo gangan huvtsas,ord harsh unaa tereg, shweitsariin bankin dahi 100n saya dollarooroo baharhadag yum
idej uusnaa yduu tvmendee gaihuulj bga ym uu?baliar amitad. neg l vnetei huurgu,torgon deel umssun gahai nar
GUNDALAI<OYUN<,ALTAI nar odoo bayajij busad shigee gangarmaar yum. Nudnii bulai
Буян Жагаа л хүн шиг байсандаа.
ALKAIDA BVLEGT BVGDEERE ZAHIALAG OGVOL VAASAN YM BE MANAI 76 -G SYRGAAD OGOOCHE GEEL
феодлын хөрөнгө хураах ажил гэнэдүүлэн з\байгуулбал юун төрөх газар байтугай Оюутолгойн босгох хөрөнгийн талыг монгол улс даагаад цаана нь нефт нэрэх үйлдвэр барина гээч
za yahab ee?!….ganz sine jileereen zolgolgyi yahab dee,zolgohgyi bol zolgosongyi ed tomorhloo geed ta nar bichne biz dee.teheer ter tomooroo l zolgog dee!!!!alibaa syymjlel heregteoi ch enech tiim ikhe asig tystai ni yu l bol?hyn er ni yum amsej ch bolohgui ni baina syy…neereen bidnii ene niigem daryi senebel taarah niigem syy?hogiin yumnuudiin ataarhyy gedeg ni hen yugaan emseh ni ta nart heregtei yum uu?uunii orond eer neg niigem yls orondoo tystai hyrteeltei yum bich!setgyylch guai…..
Sain baitsgaana uu?
Naadam, tsagaan saraaraa humuun gegch amitan ongotei oodteigee omsoj zuudeg ni muugiin yos bish, Mongoliin mini yosoo. Gehdee yumand uchir sumand gichir gedgeer hols hodolmoroo zarj baij ahui amidralaa buteesen humuus edelj hereglehiigee ch uchir jantsantai idej uuj, edelj heregledeg bolovuu.
Uchir ni, ted alivaa ed yumsiin ortog, tsene, uniig denduu sain, yostoi henii henbe guaigaas ch iluu, bieteer ni, yaas mahaaraa, ed es shirheg bureeree meddeg. Iim humuus het gangarch goyohiig ontsgoi avch uzdeggui, amidrald niitsehgui, gants udaa l hereglene uu gehees odor tutam heregleed baij bolomgui, nemeed erheldeg ajil uilsdee tohiruulan heregleedehie ch gelee bolomjgui, urleg zarlaga arvintai ed bolchihiigoo gadarlahtaigaa tolgoinuud.
Harin, hols, hodolmor, oyun uhaan zaraagui, amarhan olj avch mongo togrogtei boltsgooson humuunuud bayarhuu baidag yum bolovuudaa. Ted ediin ner chanar medehgui, iim bolohooroo hichneen daruu tolov haragdya gej bodovch, ugaas hongon shingen uhaanaar olj avsan zuil ni bagt naadmiin uzegdel bolood l, omsoj zuuheeree gants, hoyor ch udaa atugai ooriigoo chimegleed avmaar sanagddag boltoi.
Uunees gadna bi chini hudal huumgai, yavuurgui argaar, -meh zaliar-, mongo togrogtei bolson yum shuudee gedgee medeed medreed baidagchuud ni arai ch ingej bolohgui ee gesen ichinguirel jaahan ch gesen baidag, edelj hereglehiig husevch edelj hereglej chadahgui, yostoi l atsan shalaand orogsod ch heden arvaaraa l baigaa.
Zarimdaa ch ineee ch gesen ineej chadahgui, buur mushiij ch chadahgui boloh ue baih yumdaa. Tegeheer nadaad ovdoh or zurh, medreh setgel baisaar baigaa yum bolovuudaa. Bi chini arai ch hunee baichihaagui l humuun yum bolovuu. Ali esvel usan teneg yum bolovuu, buu medee, medeh ch yum alga, medehgui yum baina.
Humuun bid nariinmaani hen ni ch hen geltguigeer ami amidral, ahui, zasag, tordoo l chand tunsag yavsaar ene hasaa barah yumsandaa.
MONGOL TULGAR TORIIG TENGER ORSHOO.
Hundetgesen, YM-YZ
Bravo,Dashrentsen!
Yostoi mundag bichsen bna. Oird ineeguigeer ineelee. Dahiad daraagiinhiig ni bichij ogooch. Tsagaan sariin daraa ch umuu. Neeree ch Gundalai hichneen unetei hoorog olj ireed ch Hu Namiinhand bol nohoi ruugaa shiddeg chuluu shig l sanagdana. Ih bayajsan daa.
goe shaaasiiii shuu>>>>>>>>>>>> buun haltaij ,buduursen alialagch nar…………….whahahahah…uursdiiguu yamar funny haragddaga mdereesei dee..umnuus n icheed nuugdaw
Turiin ordond er ni zolgolt hiigeed bhdaa yadag yumbe,uuniig bolih heregtei.Tiim surhii sujreed hoorondoo suid bolood bgaam bol oron gertee zolgodog yum bgaa biz..Umnuus ni icheed uheh ni.Yasan ard tumneesee ichdeggui novshnuud ve.Uuj idsen mungunduu hahaj tsatsaad ,gaihuulah arga l yum bizdee.Ene ih ereen myaraan, unetei edlel hend heregtei yumbe.Estoi oi gutchlaa.Tegeed bas turiin terguunuud geed bgaa shuu.IIm teneguud deer suuj bhad uls oron yaj hugjihevdee.
elgee xoshtol ineelee,sonirxoltoi um ulsiin mongo idsen gaxainuud jujig xeres xeterche teneguud
Amidraad unguruh ene hunii orchlon deer uvduh zurhtei ,zovoh setgeltei,ichih bulchirhaitai hiisen buteesen joohon ch atugai sain zuiltei bh yumsan erhem (hundet, goe ,gangan )gishuudee.Ta tar busadtai l adil ene orchlond irsen,tsagaa bolohoor butsaad l yavna.100,1000 naslahgui shuudee.Ter ih mungu tugrug ,goe gangan ed zuiliig hichneen huraah bileedee.Baga ch boltugai ard tumednee ,eh ornihoo tuluu huruunihaa uzuurig ch boltugai hudulguh yum bishuu.Bi l huvidaa uur uls orni darga tushmed ingej huvtsas hunar,ed heregleleeree uraldaj bhig ene nasandaa uzej,duulaagui yum bna.Iim uchuuhen tushmedtei MOngol uls mini huurhii,iim archaagui turiin gishuudtei ard tumen mini huurhii,,,,yanadaa,,,,,,,,Setgel uvduud uheh ni eeee,,,,,
TA NUDEND HARAGDAJ SETGELD BUUHAAR ZUV BICHSEN BNA. BAAHAN INEELEE. ED NARIIN BAYAN TARGANAA BOLON HUULI BUS ORLOGOOROO BIE BIENDEE GAIHUULAH BAYAR NI CAGAAN SAR BOLJEE, HARIN YADARSAN ARD TUMNII CAGAAN SAR YAMAR BOLDOG BOLOO. ENE JUJGEE ENE JIL TABIH BOLOB YY
Zaaval ingej olon niitiin umnu zolgokh ny yamar uchirtain ? Ted nadtai adilkhan mgl ulsin irgen baij yu bolsondoo ingej zolgokh yustoin ??? Gertee l biy biydee orj garch zolgoltsono biz dee…Ted zaaval ene baidlaa niited uzuulekh ny yamar utgatai yum ? Shal teneguud !!!! Khelekh ch ug alga….Khezee ch yamar ch bayan ulsin uls turchid “iim show” khiidegguish dee….Talbai deer ter udur eserguutsliin tsuglaan khiikh kheregtei !!!! Esvel : Ene show-d oroltsokh bukh khunees khandiv maygaar mungu khuraaj ter orlogiig ny tednees iluu “yadarsan” ard tumend taraakh kheregtei….Dor khayaj “sanaa zovokh setgelgui” bayarlag l dee, ter teneguud !!!
Ireeduid hamgiin gunig bolj hargadah ehehuu zolgolt buyu Fiodel-n ueruugee orj baiga dur zurag. Eronhiilogch iimerhuu uman der zaahan zambraatai bolgomoor um ..Hajuugaas chin harhad unheer muuhai barag gutamshigtai hargadaj baina geed helchided neh buruutahgui bolvuu…Orchin ued ni taaruulaad tseverhen es zan uilee hadgalsan baidlaar hiij bolohgui gejuu….ay yayaa Ondor nastanguudiin bayar malchidiin bayar shuu dee…
Saihan bichsen bna.
Uneheer ih ineelee.
Uls ornii mini udirdagchid aa gej neg iimerhuu l bna daa huurhii.
Uursduu uuniigee yu gej boddog yum boldoo huurhii.
sain bichsen bainaa
Шинэ үе продакшин үүнийг нь сайхан амилуулаад өгөөсэй. Ёстой гоё үзэх юм сан. Тэгвэл ард түмэн зовлонгоо түр ч гэсэн мартаад инээх байх даа
Unen goyo bichjee uneniig. Edgeer humuusiin tolgoi deer shiitgel hezee neg tsagt ireh bhdaa.Ard tumnees …. burkhan ……………………………. Yal tulgah l bolno doo Hulgaichuudad
luivarchin ch gesen mongol l hun shorond hurtel tsagaan saraar zolgodog ali goyo gesenee umsuj tsever tsemtsger huvtsaslahiig hicheedeg l yum bilee yagaad 76 luivarchid maani zolgoj gants udur gangarch bolohgui gej uund ineed in hureed bgaa in mongoliin emegnel bna hyatad manjuud iim l uguush hayj baij mongoliig hoorond in alaltsuulj bsan tuuhtei mun manai urlagiinhaniig munguur zodoj eh orondoo urij bna gedeg neriin dor huumii morin huur zergiig zaalgachihaad hyatadiin undesnii uv geed delhiin uviin sand burtguulchiheed bna odoo Dashrentsen meteer iimerhuu yum bichuulj baigaad mongolchuudiin undesnii huvtsasiig tailuulchihaad bas delhiin uviin sand manai undesnii huvtsas gej burtguuleh geed guij yavna uhaaraach mongolchuudaa Dashrentsengiin ene niitlel henii sanaa henii zahialga bolohiig sudlaad uz l dee hedhen jiliin daraa Dashrentsen mongol bol hyatadiin muj uls gej bicheed ehlene teheer ta nar neeree tiim baij ineed hurchihlee odoo boltol medeegui yavsandaa ichij bna geed dagaj solioroh uu end setgegdel bichsen humuus dandaa hyatadiin erliizuud bhaa er in tegeeg heniig ch yu ch gej doromjilj bolno tur bolood undesniihee baharhl uruu nulimah l gutamshig bas hyataduudiin dald sanaa alsiin haraatai muu argand avtah bur gutamshig
Ene bol Mongol tur, ard tumni soeliin darhlaa bolson ulamjlalt 2 hon bayr naadamiin neg n bid ene bayraar l undesni saihan deel hubtsas a umsuj goeohgui yum bol uur heze be? Jesus iin tursun udruur u? Martiin 8 nd u? Balintinaar u? Ter 76 g idlee uulaa, unetei yumaar gangarlaa l gene end setgegdel bichsen humuusiin hen ni ch UIH d garbal bugd l idej uuj harin bur tednees iluu gangrah baihda! Ard tumen l yadu bna l gene ta bugd uursdu busdiig shuumjilhees uur ardiinha tulu yu hiìsen yum be
aav maani ulsad 30 jil ajillahdaa gants unetei huurug avch chadaagui l yum daa yaj hudulmurluvul iim boloh ve . mongolchuud hir ih yduursniig 70000 tug-uu avah gesen eejuudiin tur turh iltgene
ene bol ineedem bish gunigt dohio …………..
Ene bol emgenel,,,,,,,
Alt mungu heregleed ch hun shig haragdah bish. Aimshgiin chutgur shulamnuud. Ichij uheesei. unen l yum bichsen bna. Yarvaisan yar tembuundee barigdsN hachin aimshgiin balainuud.Tur ulsiig suiruulseniihee javtiig hanatlaa hurtenee ta nar….Jujigee buhiin urguund toglooroi huvalznuudaa.
Õîõü ÷èíü ýý Áèäíýýñ äóòóóãàà îëãî á¿¿ àòààðàõ 2010-02-10 8
40 Áèä áàéíãà ñîíãîãäîæ áàéõ áîëíî ,ñîíãîãäñîîð ÷ èðñýí þì ìýäýâ ¿¿ îëãîõã¿é áàéíà óó äóðàê ìèíü. Áèäíýýñ èë¿¿ õ¿ì¿¿ñ ìîíãîëä õààíà áàéãàà þì áý? Áèä àìëàñíàà áèåë¿¿ëñýí 70.000 òºãðºã ºãºõººñ èë¿¿ ÿàäàã þì.Áèä 2012 îíä ñîíãîãäîõ ãàâúÿàãàà áàéãóóëëàà.Öàãààí ñàð áîë ÓÈÕ-ûí ãèø¿¿ä áèäíèé ºíãèéã òîäîðõîéëäîã ãàíö áàÿð ìèíü þì ø¿¿ äýý
Estoi neg saihan bichjee. Ajild chini amjilt husen erooe .
Manai tomchuud yahav dee jildee gants udaa ineedmiin jijig ard tumendee toniluulj baihad gemgui ee. Dandaa heruul zodoon baisnaas. Hehehe. Bur nudend haragdaad baih um
minii aav 40 jil eej 30 jil tord ajillaad vntei altan xoorog avch chadaagui shtee.ene 76 yaj xyrdan bayajaad baigaan todorxoi shvv dee
76 lyivarchin deeremchid bvgd mungu idej bgaa altai ouyn ch gesen iddegshtee.bayar myy sanaatai bolxooroo daavyyn deeltei yavj bgaan.manai xayanxyarvaa gishvvniig xaraldaa il tod idej baigaa um chinigazar zarj naiz nuxud ax dvv naraa alban tyshaald tavichaad mungiig idej bgaa um chini erduu tsadaxgui shvv.dvv nar ni meregjiltei meregjilgui bvgd darga bolood l zavxan nytgiinx l bol darga bolchin .dvv lxagvasuren gej nuxur xvrtel xayangiin dvv geed l xvnii mungu luivardaad l axaaraa gaixyylaad l yavj bgaa um chini.manai xayan shig tod ideechee malnuudaa bitgii nyy ideed mun ajlaa xayan shig sain xii tegvel ard tumen byximdaxgui.
Televizeer dahin daihin haruulaasai, ard tumen harj bayarlag.